بررسی آلودگی آبهای زیرزمینی در مجاورت محل دفن مواد زاید جامد شهری استان گلستان «مطالعه موردی: شهر گرگان»

دسته زمین شناسی زیست محیطی
گروه سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور
مکان برگزاری بیستمین گردهمائی علوم زمین
نویسنده دکتر مصطفی رقیمی سید محمد سیدخادمی
تاريخ برگزاری ۱۸ بهمن ۱۳۸۰

 
Abstract
 
Todays, due to population growth finding a new municipal landfills in skirt of the cities have been very difficult. Most of times will face with public opposition, the lack of new landfills from economic points together with the diminishing capacity of landfills now in operation could lead to major crisis in all cities in the country. A major reason for public opposition to new landfills are pollution of surface and groundwaters and its environmental impact from landfill leachate. So due to lack of regulation  and special standared or properly located designed and operated caused the human health and the environment to be in danger. Groundwater contamination by municipal landfills leachate has been an issue for decades.
Although studies of other countries about this problem, They have concluded that leachate from municipal landfills caused serious groundwater monitoring  program and other problems such as geological unstuitable areas unsanitary landfill without effective liner.
Gorgan's landfill is located in southern part of the city on loess deposite in unsanitary method without any effective liner, which is caused surface and groundwater contamination in the area understudy.
The result of chemical data of groundwater samples in landfill area indicate that some of cations and anions are more than drinking water standards. So in some of groundwater wells nitrate is ۱۴۵.۲ mg/۱ and Mg++ is ۱۱۵.۲ mg/۱. Geohydrochemical facies of groundwater types are Ca++ Na+  HCO¯۳ CL¯ and Na+ HCO¯۳. So for controlling leachate and protective of municipal landfill for groundwater contamination special care should be taken.
Key words: Groundwater pollution, municipal, Gorgan city and Golastan province.
 

چکیده
امروزه با توجه به رشد جمعیت یافتن محل دفن زباله جدید در حاشیه شهرها بسیار مشکل است، که اکثر اوقات با اعتراض شهروندان مواجه می‌گردد. عدم وجود مکانهای دفن جدید از نظر اقتصادی و کاهش ظرفیت مکانهای دفن زباله فعلی می‌تواند منجر به بحرانهای خاصی در کلیه شهرهای سطح کشور که با آن مواجه هستند بشوند. شاید دلیل اصلی برای مخالفت شهروندها در احداث مکانهای دفن زباله جدید آلودگی آبهای سطحی و زیرزمینی و اثرات زیست محیطی آن از شیرابه مکانهای دفن زباله باشد. عدم وجود قوانین و استاندارد خاص یا عدم اجرای درست آن، مکان‌یابی، طراحی و اجرا غیر اصولی سلامتی افراد و محیط زیست را به مخاطره می‌اندازد.
آلودگی آبهای زیرزمینی در مجاورت مکانهای دفن زباله با شیرابه‌های مواد زاید جامد شهری برای سالها است که اتفاق می‌افتد. بدون اینکه هیچگونه بررسی دقیق و جامعی در این خصوص صورت گرفته باشد. اگر چه مطالعات انجام شده در برخی از کشورها به این نتیجه رسیده‌اند که شیرابه مکانهای دفن زباله سبب آلودگی شدید آبهای زیر زمینی می‌گردد. بدلیل عدم وجود برنامه مراقبتی و مشکلاتی از قبیل مکانهای مناسب زمین‌شناسی، روش‌های دفن تلنباری و عدم استفاده از لایه پوشش بستری است. محل دفن زباله شهر گرگان نیز به دلیل قرارگیری در ارتفاعات جنوبی بخش غربی شهر بر روی نهشته‌های لسی به روش تلنباری بدون لایه پوشش بستری باعث آلودگی آبهای سطحی و زیرزمینی منطقه شده است. در مطالعه آبهای زیرزمینی در مجاورت محل دفن زباله نتایج شیمیایی بیانگر آن است که کاتیون‌ها و آنیون‌های بیش از حد استاندارد آب آشامیدنی می‌باشد. در برخی از چاههای مورد مطالعه نیترات تا 2/145 میلی‌گرم در لیتر و منیزیم نیز 2/115 گرم در لـیــتــر اســـت. در خـســـاره هـیـــــدروشیـمــی آبـهـــای زیــرزمینـــی منطـقـــه از نـــــوع     
 Ca     Na   HCO3  CL ، Na    HCO3  Cl و  HCO3  Ca می‌باشد . نظر به اینکه آبهای زیرزمینی این منطقه مورد استفاده افراد آن حاشیه می‌گردد. برای جلوگیری از آلودگی زیرزمینی در مجاورت محل دفن زباله باید اقدامات حفاظتی صورت گیرد.
واژه‌های کلیدی: آلودگی آبهای زیرزمینی، مواد زاید جامد شهری، شهر گرگان، استان گلستان.

 

کلید واژه ها: آلودگی زمین شناسی زیست محیطی گلستان