عامل بيمارى: غلظت کم سلنیم در سنگ بستر، خاک و آب های طبیعی (در محیط های اسیدی) و در نتیجه، کمبود سلنیم (دوز روزانه: کمتر از 04/0 میلی گرم)

افراد در معرض خطر یا محیط پرخطر: این بیماری همیشه در مناطقی که سلنیم کمی دارند، مشاهده می شود.

عوامل ژئوژنیک تشدید کننده بیماری: باران های اسیدی و اسید سازی: قابلیت انحلال کمتر سلنیم در محیط های اسیدی (کمبود سلنیم در موجودات زنده)بکار بردن حاصلخیز کننده های غنی از گوگرد باعث کاهش ظرفیت گیاهان برای جذب سلنیم از خاک می گردد که اثرات نامطلوبی بر انسان دارد.

طبقه بندى:کم مصرف ضرورى
   
عملکرد عنصر در بدن:جزء اصلى آنزيم هاى آنتى اکسيدان در حفاظت از سلول در مقابل تأثيرات حاصل از راديکال هاى آزاد، ضرورى براى عملکرد طبيعى سيستم ايمنى بدن و غده تيروئيد؛ جلوگيرى از بروز برخى سرطان ها
   
منابع خوراکى:گوشت هاى اندامى مانند کبد و کليه، برخى غذاهاى دريائى، گوشتهاى عضلانى، سير و قارچ، غلات، مکمل هاى معدنى
   
مصرف روزانه: مردان: 75 (ug/day)، زنان: 55 (ug/day)، کودکان:ug/day) 8/7-10)
   

 مکانيزم:سلنيم به فرمهاى آلى متابوليزه مى شود (در کبد) دى متيل سلنيم از راه ريه دفع مى شود و سبب بوى سير در تنفس مى شود و ترى متيل سلنيم از راه ادرار دفع مى گردد، سطوح بالاى سلنيم ممکن است براى هفته ها ديده شود.

علائم بیماری: بیماری مربوط به عضلات قلب، آسیب های فیزیولوژیکی شدید و ناراحتی های قلبی در جوانان که در نهایت به مرگ منجر می گردد.

 اثرات منفى:کمبود: کشان، کاشين بک

   - فزونى:
   • تماس حاد: استنشاق حاد بخارات سلنيم، غبار اکسيدسلنيم، بخار اکسى کلريد سلنيم، هيدروژن سلنيم يا هگزا فلوريد سلنيم سبب تحريک شديد دستگاه تنفسى شده و علائم زير را در پى دارد: سرفه، درد قفسه صدريف تنگى نفس؛ در حالات شديدتر: پنومونى شيميايى بهمراه ادم ريوى
   - آسيب عصبى، کبدى و کليوى ممکن است رخ دهد
   - اکسيدسلنيم ممکن است سبب سوختگى شديد پوست شود
   • تماس مزمن: خستگى زودرس و سستى، تهوع و سوء هاضمه، بوى شديد سير در تنفس و عرق؛ تماس هوائى مزمن: التهاب ملتحمه

 تاریخچه بیماری: بیماری کشان اولین بار در شمال شرق چین ثبت شده است. زمستان 1935، این بیماری در Keshan شایع و بعدها بیماری Keshan نامیده شد. سپس ناحیه وسیعی از جنوب غرب تا شمال شرق چین را فرا گرفت. طی دهه 50 تلاش های زیادی در سوئد جهت کنترل اختلالات عضلات قلب (mulberry heart disease) در خوک ها صورت گرفت. در دهه 60، دانشمندان منشاء این بیماری را زمین شناسی دانستند و در دهه 70 راه درمان احتمالی آن را یافتند.کشورهای اسکاندیناوی نیز به علت شرایط زمین شناسی سلنیم کمی دارند.

فاکتورهای ژئوژنیک جهت کنترل بیماری: استفاده از سلنیم در دهه 70 برای جلوگیری و درمان این بیماری، موفقیت بزرگی محسوب می شد. سیستم بافر کربناته خاک جهت خنثی سازی باران اسیدی

  راه ورود:
   استنشاق ، بلع ، تماس با پوست آسيب ديده
   
  راه خروج:
   تنفس (دى متيل سلنيم)، ادرار (ترى کتيل سلنيم)

   راه تشخيص:
   علائم بالينى و شرح حال، بررسى افزايش آنزيمهاى کبدى و کم خونى، اندازه گيرى سلنيم در ادرار
  
   راه پيشگيرى:
   محافظت پوستى و تنفسى، مراقبت پزشکى، دريافت بوى سير در تنفس افراد
  
   درمان:
   خارج ساختن بيمار از محيط، انجام احيا در بيمارى که از راه تنفس آلوده شده، محلول 10% آب دار سديم تيوسولفات و بدنبال آن استفاده از کرم 10% سدين تيوسولفات در بيمارى که سوختگى پوستى دارد، تجويز اسيد آسکوربيک براى از بين بردن بوى سير