GEOLOGICAL SURVEY OF IRAN | WWW.GSI.IR
English
 
عامل بیماری:

پنومونى‌ عبارتست از عفونت پارانشيم ريوى در اثر تهاجم عوامل عفونتزاى مختلفى از قبيل سموم فلزی، ويروس ها، باکترى ها، مايکوپلاسماها، ريکتزياها، کلاميدياها، قارچ ها . . . و انگل ها و لذا پنومونى ها بيمارى هاى واحدى نيستند بلکه گروهى از بيمارى هاى عفونى ريه با عوامل سببى مختلف و علائم و نشانه ها و تغييرات آزمايشگاهى متفاوتى هستند که براساس بعضى از ويژگى هاى مشترک، در سندروم هاى جداگانه‌اى طبقه بندى شده و يکى از اين سندروم ها را سندروم پنومونى آتيپيک، تشکيل مى‌دهد.

 پنومونى آتيپيک، سندرومى است که با بعضى از ويژگى هاى پنومونى هاى ويروسى و باکتريال، تظاهر مى‌نمايند و به اين دليل آتيپيک ناميده مى‌شوند که در ابتدا با علائم عمومى و غيراختصاصى خارج ريوى آغاز شده و اين يافته ها علائم ريوى را تحت الشعاع قرار مى‌دهند و از اين گذشته، تطابقى بين شدت علائم بالينى و تغييرات حاصله در کليشه راديوگرافى ريه وجود ندارد. ضمنا در اين بيماران سرفه خشک ، سردرد و درد عضلانى جلب توجه مى‌‌کند و به تجويز بتالاکتام ها پاسخى نمى‌دهند و در مجموع از طريق علائم و نشانه هاى بالينى نمى‌توان عامل اتيولوژيک اينگونه پنومونى ها را تشخيص داد.

 منابع خوراکى:صدف خوراکى، بيشتر پروتئين هاى حيوانى، لوبيا،آجيل، حبوبات، تخمه آفتابگردان 
   
 مصرف روزانه:بين 10 تا 15 ميلى گرم در روز

 
مکانیسم و علائم:

مکانيزم:تنها 30-20% روى خورده شده از طريق گوارش جذب مى شود. همچنين روى از راه استنشاق نيز جذب مى گردد و در گردش خون روى با پروتئين هاى پلاسما باند مى شود (آلبومين و متالوتيونئين) و در اريتروسيتها نيز يافت مى شود. روى به طور گسترده اى در بافتها پخش شده است و بيشتر در عضلات صاف ديده مى شود. روى در مايع پانکراس، صفرا، و عرق ترشح مى شود. و تنها 20% از آن از راه ادرار دفع مى گردد.
   مقدار زياد روى در متابوليسم ديگر کانى ها به خصوص آهن و مس مداخله مى کند.

   اثرات منفى:
   • کمبود
:
  
خشکى و زبرى پوست، ريزش مو، شکننه شدن ناخن ها، کاهش حس بويايى و چشايى، کاهش اشتها، کاهش سازگارى با تاريکى، عفونت هاى مکرر، التيام ديرهنگام زخم ها و جراحات، آماس پوست، اسهال، از بين رفتن بافت هاى بدن و اکنه
  •
فزونى:
   -
تب بخار فلز: در اثر تماس با بخار "اکسيدروى" ساعتها بعد از تماس سردرد، احساس مزه فلزى و متعاقب آنها درد عضلات و مفاصل و خستگى زودرس عارض مى شود.
   -
تب، لرز، عرق زياد، سرفه و درد قفسه صدرى 12-8 ساعت بعد از تماس رخ مى دهد (معمولاً هنگاميکه کارگر در خانه است)
   -
علائم 48-24 ساعت بعد خودبخود بر طرف مى شوند (شبيه سندرومهاى ويروسى حاد) و ضايعه مزمن رخ نمى دهد.
   -
تماس کلريد روى سبب سوختگى شديد پوست و چشم مى شود (حتى بعد از تماس مختصر) تماس مزمن پوستى سبب درماتيت اگزماتوز يا حساسيت پوستى مى شود.
   -
استنشاق بخار کلريد روى سبب تحريک حلق و سينوس ها ، سرفه و تنگى نفس مى شود و ادم ريوى و پنومونى متعاقب تماس شديد روى مى دهد.
   -
خوردن ترکيبات حل شدنى روى سبب تهوع، استفراغ و اسهال مى شود.
   -
نارسايى کبدى و کليوى، آنمى

 
تاریخچه:
 
راه ورود به بدن و کنترل بیماری:

راه ورود: استنشاق ، گوارش
   
راه خروج:عمدتاً: مايع پانکراس، صفرا، عرق، به مقدار کم: ادرار

راه تشخيص:
   - آزمايش خون (CBC)، آغاز علائم تب بخار فلز همراه با لکوسيتوز (افزايش گلبولهاى سفيد) در حدود 20000Ml-15000 است.
   - اسپيرومترى (تست عملکرد ريه): همچنين آغاز تب بخار فلز با افت گذارى FEV1 (نيروى خروجى هواى بازدم در ثانيه اول) و FVC (ظرفيت ميانى ريه) و ظرفيت انتشار مونوکسيد کربن همراه است
   -C×R (عکس ريه): معمولاً نرمال است اما ممکن است ارتشاحه هاى تيره رنگ در زمينه ميانى ريه ديده شود.
   - افت شديد در عملکرد ريه يا پنومونى وسيع امکان تماس با دى اکسيد نيتروژن يا اکسيدکادميم را (بهمراه ترکيبات روى) مطرح مى کند
   - بيوشيمى: افزايش DH را به شکل غيراختصاصى و ساير آنزيمهاى سرم رخ مى دهد.
   - سطح روى ادرار و پلاسما نيز رخ مى دهد
   - بعد از استنشاق کلريد روى در ABG (خون شريانى) هيپوکسمى ديده مى شود و ارتشاح ريوى (وجود سلولهاى التهابى در ريه) با پنومونى شيميايى حاد وجود دارد
   - تست پچ: حساسيت پوستى به کلريد روى را نشان مى دهد.
  
   راه پيشگيرى:
   - تهويه مطبوع در پروسرهاى با حرارت بالاى روى سبب کاهش سطح تماس مى شود
   - تهويه موضعى از راه ادرار لوله خروجى بهنگام جوشکارى و گالوانيزه نمودن فلزات و لحيم نمودن برنج
   - استفاده از محافظهاى پوست و چشم هنگام استفاده از کلريد روى
   - عدم استفاده از ظروفى که محتوى شير و ويتامين C هستند اما به بشکل علمى ساخته نشده اند.
   - نظارت پزشکى: بايد بر اثرات پوستى و تنفسى آن متمرکز شد
   - سطوح روى ادرار بايد تا حد 0/7 mg/l در افراد در معرض حد پايين مجاز (ACGIH) ديده شود.
  
   درمان:
   - درمان اختصاصى براى تب بخار فلز وجود ندارد. اما عفونت باکتريايى ريه ها بايد از طريق ارزيابى کلينيکى دقيق درمان شود.
   - سوختگى چشم و پوست ناشى از کلريد روى بايد به سرعت با مقدار زيادى آب شسته شود. شستشوى چشم با ادتات دى سديم کلسيم 7/1% (CaNa2 REDTA) براى 15 دقيقه بايد در صورت امکان براى جلوگيرى از پيشرفت کدورت قرينه صورت پذيرد.
   - افرادى که مشکوک به تنفس با کلريد روى هستند بايد دقيقاً تحت نظر قرار گيرند.
   - بيمارانى که آلرژى پوست و درماتيت مزمن دارند بايد از محل آلودگى دور شوند.