|
|
عامل بيمارى: غلظت بیش از حد مجاز آرسنیک (As)
1- تماس حاد: تهوع، استفراغ، درد مرى و شکم، اسهال خونى با نماى «آب برنج» (رگه هاى سفيد)
2- تماس مزمن: فشار خون، ديابت مليتوس، نقايص گردش خون عروق کوچک (ميکروسيرکولاتورى) و نارسائى سرخرگى، انواع سرطان ها مانند: پوست و ، ريه، مثانه، کليه، کبد و خون، لوسمى و لنفوم؛ زخم گلو، سرفه و خلط بلغمى.
عوامل ژئوژنیک تشدید کننده بیماری: کاهش سطح ایستابی در اثر پمپاژ بیش از اندازه، باعث اکسایش کانی های سولفور حاوی آرسنیک و آزاد شدن آن در آب های زیرزمینی می گردد.
مکانيزم: بيومتيلاسيون راه اصلى متابوليسم آرسنيک غيرآلى در انسان: قسمت اعظم آرسنيک سه ظرفيتى جذب شده، به دى متيل آرسنيک اسيد (DMA) و مونو متيل آرسنيک اسيد (MMA) متابوليزه شده و از طريق ادرار دفع مى شود.
- مکانيسم هاى اعمال اثرات سمى: 1- مهار انواع آنزيم هاى ميتوکندريال؛ 2- غيرفعال نمودن فسفريلاسيون اکسيداتيو.
علائم بیماری: رویش شاخی پوست، مرگ زود هنگام
تاریخچه بیماری: مشکلات آرسنیک در بسیاری از نقاط جهان و به صورت منطقه ای در اطراف منبع آلودگی دیده می شود. (نقاط خاصی از آرژانتین، شیلی، مکزیک، بنگال غربی (هند)، بنگلادش، شمال چین، تایوان، ویتنام، مجارستان و قسمت هایی از غرب ایالات متحده)بزرگ ترین مسمومیت جهانی آرسنیک و شدیدترین مورد آلودگی آب های زیرزمینی در اثر آرسنیک در بنگال غربی (هند) و بنگلادش رخ داده است.
1- آمریکا 2- مکزیک 3- شیلی 4- بولیوی 5- آرژانتین
6- مجارستان 7- رومانی 8- هند 9- بنگلادش 10- تایلند
11- ویتنام 12- تایوان 13- چین 14- نپال
واسط محیطی و راه ورود به بدن: آب آشامیدنی
افراد در معرض خطر یا محیط پرخطر: استفاده طولانی مدت از آب های زیرزمینی حاوی آرسنیک زیاد (در موارد حاد میزان آرسنیک به چندین میلی گرم بر لیتر می رسد.)؛ محیط زمین شناسی این آبخوان ها: نواحی کانی سازی شده غنی از سولفید (بخصوص دارای شرایط هوازدگی) و ژئوترمال؛ همچنین آب های زیرزمینی بی هوازی و هوازی با pH بالا (بیشتر در آب و هوای خشک و نیمه خشک.
درمان :مسمويت حاد- تماس از راه خوردن: تجويز شارکول فعال و کاتارتيک (مسهل)؛ عوامل کى ليت کننده مانند «دى مرکاپرول» يا «دى مرکاپتو سوکسينيک اسيد»
2-مسمويت مزمن- درمان مختص با هر بيمارى
3-مسموميت با آرسين: ديورزهاى (ادرار آور) آلکالينى، تعويض خون بيمار، دياليز